Trump en Poetin ontmoeten elkaar volgende week in Alaska om oorlog in Oekraïne te bespreken

President Donald Trump en de Russische president Vladimir Putin schudden elkaar de hand aan het begin van een bijeenkomst in Helsinki, Finland, in 2018.

De president van de Verenigde Staten, Donald Trump, heeft aangekondigd dat hij op 15 augustus in Alaska zal samenkomen met zijn Russische tegenhanger, Vladimir Putin, om de inspanningen te bespreken om de oorlog in Oekraïne te beëindigen. Trump voegde er echter aan toe dat een eventuele vredesovereenkomst “een beetje territoriumruil” met zich mee zou brengen, wat een controversieel perspectief is.

“We gaan een bijeenkomst met Rusland hebben. We beginnen met Rusland,” zei hij afgelopen vrijdag, terwijl hij leiders uit Armenië en Azerbeidzjan ontving in het Witte Huis. Kremlin-adviseur Yuri Ushakov bevestigde dat een ontmoeting tussen de twee leiders is gepland en beschreef de locatie in Alaska als “heel logisch”.

Trump gaf weinig details over wat er, als dat al het geval is, veranderd is in zijn maandenlange pogingen om een overeenkomst te bereiken die een eind maakt aan de invasie van Rusland. Toch suggereerde hij dat een doorbraak het uitwisselen van territorium zou vereisen. “Het is heel gecompliceerd. Maar we gaan een deel terugkrijgen, en we gaan een deel ruilen. Er zal een ruil van territoria zijn ten gunste van beiden, maar daar zullen we later of morgen over praten,” zei hij.

Oekraïne en zijn Europese bondgenoten hebben lange tijd bezwaar gemaakt tegen elke overeenkomst die inhoudt dat bezet territorium – waaronder de Krim, Donetsk, Luhansk, Cherson en Zaporizja – aan Rusland wordt afgestaan. Maar Putin heeft herhaaldelijk verklaard dat elke overeenkomst moet vereisen dat Oekraïne enkele van de gebieden opgeeft die Rusland sinds 2014 in bezit heeft genomen. Hij heeft ook gepleit voor een pauze in de westerse hulp aan Oekraïne en een einde aan de pogingen van Kiev om lid te worden van de NAVO.

Vragen over de locatie van de bijeenkomst

Toch heeft de mogelijkheid van een ontmoeting tussen Trump en Putin in de afgelopen dagen logistieke vragen opgeworpen, vooral omdat de Russische leider een arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof (ICC) boven het hoofd hangt. Aanklagers hebben zijn arrestatie geëist voor vermeende oorlogsmisdaden in Oekraïne, en Putin’s reizen door landen die lid zijn van het ICC kunnen leiden tot zijn detentie. De VS zijn echter geen lid van het ICC en erkennen de autoriteit van het hof niet.

Hoewel het Kremlin eerder de mogelijkheid had geopperd om elkaar in de Verenigde Arabische Emiraten te ontmoeten, een andere niet-lidstaat, kondigde Trump afgelopen vrijdag aan op Truth Social dat hij Putin zou verwelkomen in de meest noordelijke staat van de VS, Alaska. Het vasteland van de staat ligt ongeveer 88 kilometer – of 55 mijl – van Rusland, aan de andere kant van de Beringstraat, en enkele kleinere eilanden liggen zelfs dichterbij.

De aankondiging van vrijdag viel op dezelfde dag als de deadline die Trump Rusland had opgelegd om tot een staakt-het-vuren te komen, zonder dat er een nieuwe overeenkomst werd bereikt. In de afgelopen weken was Trump steeds gefrustreerder geraakt over Rusland vanwege de aanhoudende aanvallen op Oekraïne en de schijnbare onwil om tot een overeenkomst te komen. De bijeenkomst op 15 augustus is gepland als de eerste tête-à-tête tussen de twee leiders sinds 2019, tijdens Trumps eerste termijn.

‘Grote vooruitgang’

Trump had met decennia van diplomatiek precedent gebroken door tijdens zijn tijd in het Witte Huis schijnbaar Putin te omarmen. Eerder dit jaar leek Trump bijvoorbeeld de Oekraïense president Volodymyr Zelenskyy af te wijzen ten gunste van Putin. Hij gaf ook Oekraïne de schuld van de ambities om lid te worden van de NAVO, omdat dit Rusland zou hebben uitgelokt tot de grootschalige invasie van zijn grondgebied in februari 2022.

“Putin heeft veel met me doorgemaakt,” schreeuwde Trump op een gegeven moment tijdens een confronterende bijeenkomst met Zelenskyy, die vanuit het Witte Huis werd uitgezonden in februari. Maar Trump heeft zichzelf gepositioneerd als een zelfbenoemde “vredestichter”, en zijn onvermogen om de oorlog in Oekraïne te beëindigen is een bron van wrok geworden tussen hem en Putin. Tegelijkertijd nam hij aanvankelijk een permissieve houding aan ten opzichte van Putin, maar heeft hij inmiddels groeiende frustratie met de Russische leider geuit te midden van de aanhoudende aanvallen van Rusland.

Afgelopen week veroordeelde Trump de vernieuwde aanvallen van Rusland op Kiev. “Ik vind het walgelijk wat ze doen. Ik vind het walgelijk,” zei hij. Hij eiste ook dat Rusland zijn aanvallen staakt of geconfronteerd wordt met nieuwe sancties en secundaire tarieven op belangrijke handelspartners.

Op woensdag leek Trump te beginnen met het waarmaken van die dreiging door de tarieven op Indiase goederen te verhogen naar 50 procent in reactie op de aankoop van Russisch olie. Toch prees Trump deze week de “grote vooruitgang” in de vredesonderhandelingen, terwijl zijn speciale gezant, Steve Witkoff, Putin in Moskou bezocht. Maar op vrijdag, de datum van de nieuwe deadline, waren er geen nieuwe acties van de VS of Russische capitulaties aangekondigd. Sommige analisten hebben betoogd dat Putin opzettelijk de gesprekken uitstelt om de oorlog te verlengen. Het blijft onduidelijk of Trumps wispelturige aanpak de situatie rond het staakt-het-vuren wezenlijk heeft veranderd sinds zijn aantreden.